Ի՞նչ է արտաքսումից պաշտպանությունը
Արտաքսումից պաշտպանությունն իրավաբանական ներկայացուցչություն է այն անձի համար, որի նկատմամբ ԱՄՆ Ներքին անվտանգության նախարարությունը (DHS) հարուցել է երկրից հեռացման վարույթ։ Արտաքսումից պաշտպանության փաստաբանը պատասխանում է կառավարության ներկայացրած գործին և խնդրում օրենքով թույլատրված պաշտպանությունը։ Այսօր օրենքն արտաքսումն անվանում է «հեռացում» (removal)։ Գործը քննում է իմիգրացիոն դատավորը՝ ԱՄՆ Արդարադատության նախարարության կազմում գործող Իմիգրացիոն գործերի վերանայման գործադիր գրասենյակի (EOIR) դատարանում։
Սա քաղաքացիական գործ է, ոչ թե քրեական։ Կառավարության կողմը ներկայացնում է DHS-ի փաստաբանը, սովորաբար ICE-ի (Իմիգրացիոն և մաքսային վերահսկողության ծառայություն) Գլխավոր իրավախորհրդատուի գրասենյակից (Office of the Principal Legal Advisor)։ Այնուհետև Դուք կամ Ձեր իմիգրացիոն դատարանի փաստաբանը պատասխանում եք մեղադրանքներին։ Դատավորը լուծում է երկու հարց՝ արդյոք Դուք ենթակա եք հեռացման, և արդյոք, այնուամենայնիվ, իրավունք ունեք մնալու։
Վարույթում գտնվող շատերը տարիներ շարունակ ապրում են այստեղ՝ աշխատանքով, դպրոց հաճախող երեխաներով և տնով։ Երկրից հեռացման գործը դրանցից ոչինչ չի ջնջում։ Փոխարենը՝ այն այդ կյանքը ներկայացնում է դատավորին, և խնդիրն այն պատշաճ կերպով և ճիշտ իրավական ձևով ներկայացնելն է։
Ինչպե՞ս է սկսվում երկրից հեռացման գործը
Երկրից հեռացման գործը սկսվում է, երբ DHS-ը իմիգրացիոն դատարան է ներկայացնում դատարան ներկայանալու ծանուցում (Notice to Appear, Form I-862)։ Ծանուցման մեջ նշվում է, թե կառավարության կարծիքով ով եք Դուք, և ինչպես եք մուտք գործել կամ ինչ կարգավիճակ եք ունեցել։ Այն նաև թվարկում է Իմիգրացիայի և քաղաքացիության մասին օրենքի (Immigration and Nationality Act) այն հոդվածները, որոնց համաձայն, ըստ կառավարության, Դուք ենթակա եք հեռացման։
Այս ծանուցումները տրամադրում են DHS-ի տարբեր ստորաբաժանումներ։ USCIS-ը (ԱՄՆ քաղաքացիության և իմիգրացիայի ծառայություն) դրանք տրամադրում է որոշ դիմումներ մերժելուց հետո, օրինակ՝ ապաստանի նախաձեռնողական (affirmative) դիմումը կամ բնակության պայմանների վերացման միջնորդագիրը։ ICE-ը և CBP-ն (Մաքսային և սահմանային պաշտպանության ծառայություն) դրանք տրամադրում են այլ հանգամանքներում։ Ինչպես էլ ծանուցումը հասած լինի Ձեզ, առաջին խնդիրն է ուշադիր կարդալ փաստական պնդումները։ Դրանք միշտ չէ, որ ճիշտ են, և սխալ ամսաթիվը կամ Ձեր մուտքի սխալ նկարագրությունը հետագայում կարող է մեծ նշանակություն ունենալ։
Որոշ ծանուցումներում նշված են լսման ամսաթիվն ու ժամը, մյուսներում միայն ասվում է, որ դատարանը դրանք կսահմանի։ Ամեն դեպքում դատարանը լսման մասին ուղարկում է իր սեփական ծանուցումը, և հենց դատարանի ծանուցմանն է պետք հետևել։
Երբեմն ICE-ը կալանավորում է անձին գործի սկզբում։ Այդ դեպքում առաջին քայլը սովորաբար ազատ արձակելու խնդրանքն է։ Իմիգրացիոն գրավի լսման էջը բացատրում է, թե ինչպես է դատավորը որոշում՝ արդյոք գրավ սահմանել և ինչ չափով։

Ի՞նչ է անում արտաքսումից պաշտպանության փաստաբանն իմիգրացիոն դատարանում
Երկրից հեռացման գործն անցնում է երկու տեսակի լսումներով՝ կարճ նախնական (master calendar) լսումներ, որտեղ դատավորը կազմակերպում է գործի ընթացքը, և ավելի երկար անհատական լսում, որտեղ դատավորը հետազոտում է ապացույցները և որոշում կայացնում։
- Նախնական լսում Դատավորը հաստատում է Ձեր ինքնությունն ու հասցեն, բացատրում է Ձեր իրավունքները և, եթե դեռ փաստաբան չունեք, սովորաբար ժամանակ է տալիս այն գտնելու համար։ Շատ դատարաններ այս լսումներն անցկացնում են տեսազանգով։
- Դիրքորոշման ներկայացում (pleadings) Դուք ընդունում կամ հերքում եք փաստական պնդումները, ընդունում կամ վիճարկում եք հեռացման ենթակա լինելու մեղադրանքը և դատավորին հայտնում եք, թե պաշտպանության որ ձևն եք մտադիր խնդրել։
- Դիմումներ և ապացույցներ Ձեր փաստաբանը դատավորի սահմանած ժամկետներում ներկայացնում է պաշտպանության դիմումները՝ հիմնավորող փաստաթղթերով։ USCIS-ը վերցնում է մատնահետքեր և լուսանկարներ՝ անցյալի ստուգման համար։
- Անհատական լսում Դուք ցուցմունք եք տալիս, կարող են ցուցմունք տալ վկաներ, և DHS-ի փաստաբանն անցկացնում է խաչաձև հարցաքննություն։ Դատավորը հաճախ որոշում է կայացնում լսման վերջում, երբեմն՝ ավելի ուշ, գրավոր։
Այս քայլերի միջև կարող են անցնել ամիսներ կամ տարիներ։ Այդ ողջ ընթացքում արտաքսումից պաշտպանության փաստաբանը հետևում է, որ փաստաթղթերը ժամանակին ներկայացվեն, և Ձեզ նախապատրաստում է յուրաքանչյուր լսման։ Երկրից հեռացման վարույթի էջը ավելի մանրամասն ներկայացնում է յուրաքանչյուր լսումը, այդ թվում՝ ինչ վերցնել Ձեզ հետ և ինչ կհարցնի դատավորը։
Պաշտպանության ի՞նչ միջոցներ և ձևեր կան երկրից հեռացման վարույթում
Երկրից հեռացման վարույթում պաշտպանության երկու ուղղություն կա՝ վիճարկել, թե արդյոք ընդհանրապես ենթակա եք հեռացման, և դիմել պաշտպանության այնպիսի ձևի, որը թույլ կտա Ձեզ մնալ, նույնիսկ եթե ենթակա եք։ Գործերի մեծ մասը որոշվում է երկրորդով, ուստի արտաքսումից պաշտպանության փաստաբանը սովորաբար վաղ փուլում Ձեզ հետ կքննարկի պաշտպանության բոլոր ձևերը։
- Մեղադրանքների վիճարկում DHS-ը պետք է ապացուցի մեղադրանքները։ Եթե ծանուցման մեջ փաստերը սխալ են, կամ դատվածությունը չի համապատասխանում ներկայացված հիմքին, դատավորը կարող է կարճել գործը։
- Ապաստան, հեռացման կասեցում և CAT պաշտպանություն Դրանք պաշտպանում են այն մարդկանց, ովքեր վախենում են հետապնդումից կամ խոշտանգումներից այն երկրում, ուր պետք է հեռացվեն։ Հեռացման կասեցումը և Խոշտանգումների դեմ կոնվենցիայով (Convention Against Torture) նախատեսված պաշտպանությունը չունեն դիմելու մեկամյա ժամկետ, սակայն պահանջում են ապացուցման ավելի բարձր չափանիշ, քան ապաստանը։
- Հեռացման չեղարկում Հեռացման չեղարկումը հասանելի է որոշ մշտական բնակիչների և առանց կարգավիճակի երկար ժամանակ այստեղ ապրող որոշ անձանց։ Երկրորդ խմբի համար այն կախված է ԱՄՆ քաղաքացի կամ մշտական բնակիչ ընտանիքի անդամի համար առաջացող դժվարությունից։
- Կարգավիճակի ճշգրտում Գրին քարտի իրավունք ունեցող անձը, հաճախ՝ ԱՄՆ քաղաքացի ամուսնու, ծնողի կամ չափահաս որդու կամ դստեր միջոցով, կարող է դրա համար դիմել հենց երկրից հեռացման գործի շրջանակում։ Մեր ուղեցույցը այն մարդկանց համար, ովքեր խախտել են վիզայի ժամկետը և ամուսնացել ԱՄՆ քաղաքացու հետ, բացատրում է, թե երբ է այդ ճանապարհը բաց։
- Ազատման միջնորդություններ (waivers) Օրենքը թույլ է տալիս հեռացման որոշ հիմքերից ազատել, հաճախ՝ Միացյալ Նահանգներում ընտանեկան կապերի հիման վրա։
- Կամավոր մեկնում Երկրից մեկնել դատավորի սահմանած ամսաթվին՝ INA § 240B-ի համաձայն, հեռացման որոշում ստանալու փոխարեն։
- Մեղադրող կողմի հայեցողություն (prosecutorial discretion) DHS-ը կարող է համաձայնել դադարեցնել կամ կասեցնել գործը։ Այս հարցում նրա քաղաքականությունը բազմիցս փոխվել է, ուստի գործի որևէ ծրագիր չպետք է հիմնվի դրա վրա։
Ո՞ւր է գնում գործը դատավորի որոշումից հետո
Յուրաքանչյուր կողմ կարող է իմիգրացիոն դատավորի որոշումը բողոքարկել Իմիգրացիոն բողոքարկումների խորհրդին (BIA)։ Բողոքը պետք է Խորհրդին հասնի որոշումից հետո 30 օրացուցային օրվա ընթացքում։

Ժամկետը հաշվվում է որոշման օրվանից, և Խորհուրդը պետք է ստանա բողոքարկման ծանուցումը այդ ժամկետում․ վերջին օրը այն փոստով ուղարկելը բավարար չէ։ Ժամանակին ներկայացված բողոքը, որպես կանոն, կասեցնում է հեռացման որոշման կատարումը, քանի դեռ Խորհուրդը քննում է այն։ BIA-ում բողոքարկման էջը բացատրում է, թե ինչպես է ընթանում այդ վերանայումը և ինչ կարող է և ինչ չի կարող քննել Խորհուրդը։
Խորհրդից հետո հաջորդ քայլը դաշնային վերաքննիչ դատարանում վերանայման միջնորդագիրն է (petition for review)։ Կալիֆոռնիայում քննված գործերի համար դա իններորդ շրջանի վերաքննիչ դատարանն է (Ninth Circuit), որտեղ փաստաբան Անի Պետրոսյանն իրավունք ունի գործեր վարելու, և միջնորդագիրը պետք է ներկայացվի Խորհրդի որոշումից հետո 30 օրվա ընթացքում։ Բացի այդ, գործի վերաբացման միջնորդությունը կարող է նոր փաստեր ներկայացնել դատավորին կամ Խորհրդին՝ ժամկետի և քանակի խիստ սահմանափակումներով։

Ինչի՞ն պետք է հետևեք, մինչ գործն ընթացքի մեջ է
Երեք գործնական բան պաշտպանում է ընթացքի մեջ գտնվող երկրից հեռացման գործը։ Դատարանում գրանցված պահեք Ձեր ընթացիկ հասցեն, ներկայացեք յուրաքանչյուր լսման և մնացեք Միացյալ Նահանգներում, քանի դեռ Ձեր փաստաբանը չի հաստատել, որ ճամփորդությունն անվտանգ է։
- Ձեր հասցեն Դատարանը ծանուցումներն ուղարկում է իր մոտ գրանցված հասցեով։ Եթե տեղափոխվում եք, հինգ օրվա ընթացքում դատարան ներկայացրեք EOIR-33 ձևը։ Հին հասցեով ուղարկված ծանուցումը, միևնույնն է, համարվում է Ձեզ հանձնված։
- Ձեր լսումների ամսաթվերը EOIR-ի գործերի մասին տեղեկատվության առցանց ավտոմատացված համակարգը ցույց է տալիս Ձեր A-համարով հաջորդ լսումը։ Դատարանները տեղափոխում են լսումները, ուստի պարբերաբար ստուգեք այն և պահեք Ձեր ստացած յուրաքանչյուր ծանուցում։
- Ճամփորդություն Վարույթի ընթացքում երկրից մեկնելը կարող է նշանակել Ձեր դիմումներից հրաժարում և վերադառնալու արգելքներ առաջացնել։ Հարցրեք, նախքան որևէ բան ամրագրելը։
- Աշխատելու թույլտվություն Որոշ ընթացիկ դիմումներ թույլ են տալիս դիմել աշխատանքի թույլտվության (EAD) համար, այդ թվում՝ ապաստանի դիմումը՝ սպասման պահանջվող ժամկետից հետո, և հեռացման չեղարկումը՝ ոչ մշտական բնակիչների համար։ Մյուսները՝ ոչ։
Սրանցից ոչինչ բարդ չէ, բայց յուրաքանչյուր կետ վերջ է դրել գործերի, որոնք այլապես ուժեղ էին։ Մասնավորապես, բաց թողնված լսումը կարող է հանգեցնել Ձեր բացակայությամբ կայացված որոշման, իսկ դրա վերացումը պահանջում է միջնորդություն՝ ապացուցման իր պահանջներով։
Որքա՞ն արժե արտաքսումից պաշտպանության փաստաբանը
Արտաքսումից պաշտպանության համար մենք սահմանում ենք ֆիքսված վարձավճար յուրաքանչյուր գործի համար, որը գրավոր համաձայնեցվում է նախքան որևէ աշխատանք սկսելը։ Երկրից հեռացման գործը, գրավի վերանայումը և բողոքարկումը յուրաքանչյուրն ունեն իրենց առանձին գինը։ Այսպիսով, Դուք գիտեք յուրաքանչյուր փուլի արժեքը՝ նախքան այն ձեռնարկելու որոշում կայացնելը։ Վարձավճարը չի փոխվում, եթե դատարանը տեղափոխում է լսումը կամ գործն ավելի երկար է տևում, քան սպասվում էր։ Սա գործում է՝ անկախ նրանից, թե արտաքսման փաստաբանի կարիք ունեք Լոս Անջելեսում, Գլենդելում, թե շրջանի այլ վայրում։
Դատարանում ներկայացվող դիմումների պետական տուրքերը սահմանում է համապատասխան գերատեսչությունը, և դրանք վճարում եք առանձին։ Վարձավճարների և խորհրդատվությունների էջը ամբողջական պատկերացում է տալիս, թե ինչպես է ընկերությունը գանձում վարձավճար յուրաքանչյուր տեսակի գործի համար։ Առաջին խորհրդատվությունն անվճար է և տևում է մոտ երեսուն րոպե՝ անգլերեն, հայերեն, ռուսերեն կամ իսպաներեն։

